SỞ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Ngày 20-2-2020, Quỹ Đổi mới sáng tạo (VINIF), Viện Nghiên cứu Dữ liệu lớn – VINBDI (thuộc Tập đoàn Vingroup) đã ký kết tài trợ 3 dự án nghiên cứu ứng phó nhanh với dịch viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona (Covid-19). 
vin1

Tập đoàn Vingroup đã chính thức ký kết tài trợ cho 3 dự án

Chương trình nhằm đẩy mạnh các biện pháp khẩn cấp phòng chống sự lây lan của dịch bệnh, cung cấp thông tin hỗ trợ cảnh báo sớm, hướng tới chăm sóc, điều trị và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

3 đơn vị nhận được tài trợ của Quỹ Đổi mới sáng tạo VINIF (Tập đoàn Vingroup) gồm: Công ty TNHH Một Thành viên Vắc xin và Sinh phẩm số 1 (Vabiotech); Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương; Viện Đào tạo Y học dự phòng và Y tế công cộng. 

Trong đó, Công ty TNHH Một Thành viên Vắc xin và Sinh phẩm số 1 (Vabiotech) sẽ nhận tài trợ 8 tỷ đồng cho dự án nghiên cứu: “Phát triển vắc-xin chống lại chủng mới của virus Corona (Covid-19) trên giá thể baculovirus ở quy mô phòng thí nghiệm” do Chủ tịch công ty TS. Đỗ Tuấn Đạt, làm chủ nhiệm.

vin2
Tập đoàn Vingroup đã chính thức ký kết tài trợ cho 3 dự án 
Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương nhận tài trợ gần 7,5 tỷ đồng cho đề tài “Nghiên cứu đặc điểm dịch tễ và Virus bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng virus Corona mới 2019 (2019-nCoV) tại Việt Nam” do PGS.TS. Phan Trọng Lân làm chủ nhiệm; Viện trưởng Viện VSDT TƯ. GS.TS. Đặng Đức Anh, làm phó chủ nhiệm.

Viện Đào tạo Y học dự phòng và Y tế công cộng nhận tài trợ 4 tỷ đồng với đề tài “Phát triển hệ thống cảnh báo sớm quốc gia về dịch bệnh Covid-19 toàn cầu nhằm đánh giá nguy cơ lây nhiễm và xây dựng kế hoạch đáp ứng khẩn cấp” do Viện trưởng GS.TS. Lê Thị Hương làm chủ nhiệm. 

vin3
Tập đoàn Vingroup đã chính thức ký kết tài trợ cho 3 dự án 
Các dự án để nhận tài trợ đã trải qua đầy đủ các quy trình xét chọn từ việc lập hồ sơ, gửi phản biện, họp hội đồng và ra quyết định tài trợ từ Hội đồng khoa học (gồm các nhà khoa học đầu ngành trong lĩnh vực công nghệ sinh học, y học dự phòng, vệ sinh dịch tễ và điều trị các bệnh truyền nhiễm trong và ngoài nước). 

TS. Đỗ Tuấn Đạt (Chủ tịch Công ty TNHH MTV Vắc xin và Sinh phẩm số 1, Trưởng nhóm nghiên cứu vắc xin Covid-19) chia sẻ: “Khoản kinh phí hỗ trợ từ Tập đoàn Vingroup thực sự có ý nghĩa rất lớn đối với nhóm nghiên cứu của chúng tôi cũng như với cộng đồng khoa học của Việt Nam trong thời điểm cấp thiết hiện nay. Chúng tôi rất ngạc nhiên về các nỗ lực của Ban điều hành Quỹ. Chỉ chưa đầy 10 ngày làm việc mà cả Quỹ và nhóm nghiên cứu đã hoàn thành các phần việc từ viết thuyết minh, thông qua hội đồng xét duyệt và ký kết hợp đồng triển khai – điều này chưa hề có trong bất kỳ đề xuất nghiên cứu nào của chúng tôi từ trước đến nay. Chúng tôi, những cá nhân và đơn vị được nhận tài trợ trong đợt này, sẽ cố gắng hết sức để hoàn thành các nội dung nghiên cứu đúng thời gian và tiến độ.”

vin4
PGS.TSKH. Phan Thị Hà Dương (Giám đốc Điều hành Quỹ Đổi mới Sáng tạo Vingroup - VinIF) tặng hoa các chủ nhiệm dự án 
Toàn bộ kinh phí tài trợ sẽ được các đơn vị sử dụng để nghiên cứu, chế tạo thử nghiệm vắc xin, xác định đặc điểm dịch tễ và virus của bệnh viêm đường hô hấp cấp Covid-19, xây dựng mô hình ước tính tình hình dịch bệnh, dự đoán khả năng lây truyền, xác định biện pháp ứng phó cần thiết, đưa ra cảnh báo phù hợp. 

Cụ thể, Công ty TNHH Một Thành viên Vắc xin và Sinh phẩm số 1 dự kiến sẽ sản xuất thử nghiệm bước đầu 1.000 liều vắc xin phòng Coronavirus (Covid-19) theo quy trình công nghệ sản xuất vắc xin Coronavirus trên giá thể baculovirus ở quy mô phòng thí nghiệm. Vắc xin được đánh giá trên động vật trước khi thử nghiệm trên cơ thể người. 

Viện Đào tạo Y học dự phòng và Y tế công cộng sẽ xây dựng mô hình thống kê phân tích dịch, công cụ dự báo dịch và ước tính nguồn lực cần thiết. Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương nghiên cứu đặc điểm dịch tễ, quá trình nhiễm, virus, đáp ứng huyết thanh ở người nhiễm và biện pháp ứng phó dịch Covid-19 tại miền Bắc, miền Trung, miền Nam và khu vực Tây Nguyên, đề xuất giải pháp phòng chống dịch.

Trong 3 dự án nghiên cứu trên, 2 dự án Hội đồng Khoa học của VINIF trực tiếp thẩm định, xét chọn và sẽ thực hiện nghiệm thu, quản lý. Dự án còn lại được VINIF tài trợ trong khuôn khổ hợp tác với Văn phòng các Chương trình trọng điểm cấp Nhà nước, Bộ KHCN. Dự án này do Bộ KHCN xét duyệt thông qua Hội đồng Khoa học cấp quốc gia, sau này sẽ nghiệm thu và quản lý. 

Phát biểu tại Lễ ký kết, PGS.TSKH. Phan Thị Hà Dương (Giám đốc Điều hành Quỹ Đổi mới Sáng tạo Vingroup - VinIF) cho biết: “Với vai trò là tổ chức hoạt động nhằm thúc đẩy các nghiên cứu KHCN tại Việt Nam, trước diễn biến tình hình dịch bệnh phức tạp và nguy cấp, chúng tôi mong muốn được tiếp sức cho các nhà khoa học trong việc nghiên cứu phòng và chống bệnh; và điều đó sẽ rất hiệu quả nếu phối hợp thực hiện cùng Nhà nước. Dù thời gian gấp rút, nhưng các dự án được lựa chọn đều đã được xét duyệt nghiêm ngặt qua Hội đồng cấp quốc gia hoặc qua Hội đồng Khoa học của Quỹ. Chúng tôi hy vọng rằng Việt Nam sẽ có những đóng góp khoa học và sẽ thành công trong thử thách chống dịch bệnh này.”

Đây là lần đầu tiên Bộ KHCN huy động nguồn lực xã hội hóa để thực hiện nhiệm vụ nghiên cứu đột xuất trong bối cảnh diễn biến phức tạp của dịch Covid-19. Vingroup cũng là doanh nghiệp tư nhân đầu tiên chung tay cùng Nhà nước trong việc đẩy lùi dịch bệnh, bảo vệ sức khỏe cộng đồng. Mô hình là thí dụ điển hình cho thấy hệ sinh thái cho KHCN và đổi mới sáng tạo của Việt Nam đã và đang mở rộng, khi doanh nghiệp vào cuộc cùng Nhà nước để giải quyết các vấn đề KHCN cấp bách của xã hội. 

Quỹ Đổi mới sáng tạo Vingroup - VINIF (trực thuộc Viện Nghiên cứu Dữ liệu lớn – VINBDI (Tập đoàn Vingroup) do GS. Vũ Hà Văn làm Giám đốc Khoa học và PGS. Phan Thị Hà Dương làm Giám đốc điều hành. Quỹ được thành lập với chức năng hỗ trợ các tổ chức, cá nhân thực hiện nghiên cứu khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, nhằm mục đích tạo ra những thay đổi tích cực và bền vững cho Việt Nam.

SGGP

Nhằm chung tay biến nơi mình đang sinh sống thành một thành phố thông minh, hiện đại, nhiều cán bộ trẻ đã có ý tưởng đột phá và nhanh chóng biến chúng thành sự thật.

 

TP.HCM đang hướng đến xây dựng TP thông minh, hiện đại, thì đã có không ít người trẻ bản lĩnh, năng động, tự tin, dám nghĩ, dám làm, đổi mới sáng tạo, góp phần thực hiện mục tiêu của TP. 

Phần mềm giúp tiếp cận dễ dàng thông tin quy hoạch thành phố

Là một cán bộ trẻ tuổi, anh Vũ Chí Kiên, Phó Trưởng phòng Quy hoạch chung, Sở Quy hoạch và Kiến trúc TP.HCM không cho phép mình cứ “dậm chân tại chỗ” mà phải luôn “tiến lên” để theo kịp thời đại. Quyết tâm đó đã giúp anh Kiên có nhiều sáng kiến hay, không chỉ để phục vụ cho công tác chuyên môn mà còn giúp người dân thuận tiện hơn trong việc thực hiện thủ tục hành chính về đất đai, quy hoạch. 

Trong năm 2017, khi còn công tác tại Phòng Quản lý Đô thị Quận Thủ Đức, anh Kiên đã cho ra đời ứng dụng “Thông tin Quy hoạch Thủ Đức”. Sau khi chuyển công tác về Sở Quy hoạch - Kiến trúc TP.HCM, anh tiếp tục nghiên cứu và hoàn thiện các giải pháp để đề xuất triển khai mô hình này trên phạm vi toàn thành phố. 

gtre1

Anh Trần Trung Chính, chị Châu Thị Cẩm Vân và anh Vũ Chí Kiên (cầm hoa, từ trái qua) vinh dự nhận Giải thưởng “Cán bộ, công chức, viên chức trẻ, giỏi, thân thiện” năm 2019.

Tháng 11/2017, ứng dụng “Thông tin Quy hoạch TP.HCM” chính thức được UNND TP công bố đưa vào sử dụng chính thức thông qua website và ứng dụng trên smartphone. 

Nhận thấy cơ sở dữ liệu về quy hoạch đô thị trên ứng dụng chưa được đầy đủ, dẫn đến việc phần mềm hoạt động chưa hiệu quả. Từ năm 2018 cho đến nay, anh Kiên tiếp tục nỗ lực nghiên cứu giúp ứng dụng hoạt động hiệu quả hơn. 

Nói về động lực để làm việc khó, anh Kiên chia sẻ: “Mặc dù bản đồ quy hoạch được in và dán ở trước các cơ quan, tuy nhiên không phải người dân nào cũng có thể nắm bắt được thông tin. Với lại, muốn được giải quyết thủ tục về lĩnh vực này phải mất từ 10 đến 15 ngày trong khi đó người dân thường mong được thực hiện sớm. 

Tôi từng chứng kiến câu chuyện của một người đàn ông lớn tuổi đã đặt cọc tiền để mua một mảnh đất. Tuy nhiên, sau khi đặt cọc, ông ấy mới biết khu đất mình sắp mua nằm trong diện quy hoạch. Muốn lấy lại tiền cọc, người môi giới buộc ông phải chứng minh bằng giấy xác nhận của UBND quận, may mắn là trường hợp của ông được giải quyết nhưng không phải ai cũng may mắn như vậy. Từ sự việc đó đã thôi thúc tôi thực hiện sáng kiến này”. 

gtre2

Ứng dụng "Thông tin Quy hoạch TP.HCM".

Sau khi đưa vào vận hành, ứng dụng “Thông tin Quy hoạch TP.HCM” vừa giúp đội ngũ chuyên viên của phòng Quản lý Đô thị giảm bớt áp lực công việc vừa đáp ứng nhu cầu rất lớn của người dân trong việc tiếp cận thông tin quy hoạch. “Đến nay ứng dụng đã có hơn 200.000 lượt tải về với hơn 2,5 triệu lượt truy cập”, anh Kiên phấn khởi chia sẻ. 

Với anh Kiên, công nghệ thông tin có vai trò mấu chốt trong việc giải quyết các bài toán mà quy hoạch đô thị đang gặp phải, ví dụ như theo dõi sự phát triển đô thị, nâng cao nhận thức sâu về sự vận hành của đô thị, dự báo các xu hướng phát triển và đưa ra các giải pháp nhanh chóng cho các vấn đề mới của đô thị,...

Từ tinh thần không ngừng sáng tạo đó, anh Kiên vinh dự nhận được Bằng khen của UBND TP về việc đã có thành tích hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ 2 năm liên tục (2017, 2018); Bằng khen của Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc về Danh hiệu Chiến sĩ thi đua cơ sở năm 2018 và nhiều giấy khen, bằng khen danh giá khác.

Chương trình quản lý hồ sơ khen thưởng điện tử 

Với mong muốn ứng dụng công nghệ thông tin vào chuyên môn, nghiệp vụ để đạt hiệu quả cao trong công việc, anh Trần Trung Chính (Chuyên viên Phòng Tổ chức Hành chính, Ban Thi đua - Khen thưởng, Sở nội vụ TP) đã mạnh dạn “Xây dựng chương trình quản lý hồ sơ khen thưởng điện tử giai đoạn 2 trên địa bàn TP”. 

Đồng thời anh cũng tham mưu với lãnh đạo về việc phối hợp cùng Sở Thông tin - Truyền thông xây dựng và đưa vào vận hành phần mềm quản lý văn bản, phần mềm quản lý công tác thi đua, khen thưởng luân chuyển hồ sơ điện tử qua mạng đến 173 cơ quan, đơn vị trên địa bàn TP. 

gtre3

Anh Trần Trung Chính vinh dự nhận Giải thưởng “Cán bộ, công chức, viên chức trẻ, giỏi, thân thiện” năm 2019.

Theo anh Chính, đến nay nhiều đơn vị đã bắt đầu gửi hồ sơ đề nghị khen thưởng trên phần mềm điện tử, góp phần giảm thời gian đi lại để bổ sung hồ sơ, thủ tục. Không chỉ vậy, phần mềm còn tạo sự an tâm, tin tưởng cho các tổ chức, đơn vị, cá nhân khi đến nộp hồ sơ, đáp ứng yêu cầu triển khai dịch vụ công mức độ 3, 4. 

“Việc theo dõi hồ sơ khen thưởng điện tử có đính kèm danh sách khen thưởng bằng file Exel giúp giảm sai sót tên những người, đơn vị được khen thưởng, qua đó thường xuyên nhắc nhở, báo cáo những hồ sơ trễ hạn, còn tồn đọng để lãnh đạo kịp thời chỉ đạo giải quyết, tránh được việc làm thất lạc hồ sơ. Việc cập nhật các Số Quyết định khen thưởng theo hồ sơ cũng giúp bộ phận trả kết quả nhanh chóng tra cứu, tìm kiếm các hiện vật khen thưởng để thực hiện cấp phát cho đơn vị”, anh Chính khẳng định.

Ngoài tinh thần sáng tạo, anh Chính còn là một cán bộ luôn tận tâm, nhiệt huyết và hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, luôn lấy hình mẫu của Bác Hồ để làm kim chỉ nam cho công việc và cuộc sống. Vì lẽ đó anh Chính rất xứng đáng nhận được Bằng khen của Ban Tuyên giáo Thành ủy về việc thực hiện tốt việc Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh năm 2018 – 2019; Giải thưởng “Cán bộ, công chức, viên chức trẻ, giỏi, thân thiện” năm 2019,...

Nữ cán bộ hăng say với hoạt động bảo vệ môi trường

Thực hiện cuộc vận động người dân TP không vứt rác ra kênh rạch, vì một TP sạch đẹp và giảm ngập nước, chị Châu Thị Cẩm Vân (Phó Trưởng phòng Thông tin - Truyền thông môi trường, Sở Tài Nguyên - Môi trường TP.HCM) đã xây dựng chương trình “Giáo dục và truyền thông về Bảo vệ môi trường trong trường học toàn thành phố năm 2017 - 2018”. 

“Chương trình hướng đến mục tiêu nâng cao nhận thức, ý thức của học sinh về lối sống thân thiện với môi trường để từng bước thay đổi hành vi, hình thành thói quen tích cực trong bảo vệ môi trường, phân loại chất thải tại nguồn, góp phần xây dựng thành phố văn minh, sạch đẹp”, chị Vân chia sẻ.

gtre4

Chị Châu Thị Cẩm Vân đang chia sẻ về sáng kiến của mình.

Để công việc thật sự mang lại hiệu quả, chị đã vận động các trường học lồng ghép những nội dung giáo dục và truyền thông về bảo vệ môi trường vào các chương trình chính khóa và ngoại khóa của nhà trường.

Ngoài hoạt động trên, chị Vân còn thực hiện chương trình “Một giây hành động - Bảo vệ môi trường” và nhận được sự hưởng ứng của toàn thể ban giám hiệu, thầy cô ở 30 trường mầm non, 12.000 học sinh cùng phụ huynh và lãnh đạo TP. Chương trình hướng dẫn phân loại rác tại nguồn bắt đầu bằng loại rác đơn giản nhất mà học sinh đang vứt bỏ hàng ngày là vỏ hộp sữa giấy.

Thấu hiểu được những khó khăn của người dân vùng sâu, vùng xa trong việc bảo vệ môi trường, chị Vân còn thực hiện chương trình “Quản lý môi trường dựa vào cộng đồng” tại xã Thạnh An, huyện Cần Giờ. 

gtre5

Các em nhỏ tham gia bỏ vỏ hộp sữa vào đúng nơi quy định trong chương trình "Một giây hành động - Bảo vệ môi trường".

Theo đó chương trình giúp người dân giải quyết dứt điểm tình trạng ô nhiễm do chất thải rắn, cải thiện điều kiện vệ sinh môi trường, nâng cao nhận thức và thay đổi hành vi của cộng đồng dân cư, hướng tới nâng cao năng lực chủ động triển khai các hoạt động bảo vệ môi trường, xây dựng một xã đảo văn minh, sạch đẹp, phát triển bền vững”, chị Vân cho biết.

Với sáng kiến thiết thực, chị Vân vinh dự nhận được Giải thưởng “Cán bộ, công chức, viên chức trẻ, giỏi, thân thiện” năm 2019. Giải thưởng đã góp phần biểu dương và nhân rộng các gương điển hình đoàn viên thanh niên tiêu biểu trong thực hiện phong trào “3 trách nhiệm”. 

Qua đó từng bước góp phần thực hiện thành công Nghị quyết Đại hội Đảng bộ TP lần thứ X, nhiệm kỳ 2015 - 2020, trong đó nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng chính quyền hiệu lực, hiệu quả, nâng cao hiệu quả cải cách hành chính đáp ứng yêu cầu xây dựng nền hành chính dân chủ, chuyên nghiệp, hiện đại, năng động, phục vụ nhân dân.

 

Chỉ trong vòng chưa đầy nửa tháng, các nhà khoa học Việt Nam đã có những kết quả nghiên cứu tích cực nhằm ứng phó với dịch viêm đường hô hấp cấp do virus corona mới gây ra.

 

Tại Việt Nam, ngay từ khi dịch bệnh bắt đầu có dấu hiệu lây lan nhanh chóng tại Trung Quốc, các nhà nghiên cứu ở các đơn vị như Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, Học viện Quân y, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, Viện lâm sàng các bệnh nhiệt đới, ĐH Y Hà Nội, Viện Pasteur TPHCM… đã chủ động kết nối với các đồng nghiệp quốc tế ở Tổ chức Y tế thế giới (WHO), Trung tâm Kiểm soát và ngăn ngừa dịch bệnh Mĩ (CDC)…, để cập nhật những thông tin mới nhất.

Nhờ tâm thế chuẩn bị sẵn sàng này, các nhà nghiên cứu có thể nhanh chóng nắm bắt được những đặc điểm dịch tễ học của bệnh dịch cũng như những đặc điểm di truyền, cơ chế lây nhiễm… của chủng virus mới được phát hiện.

Ngày 23/1, Việt Nam xác nhận 2 trường hợp đầu tiên nhiễm viêm đường hô hấp cấp do virus corona gây ra là 2 cha con người Trung Quốc đã được cách ly tại bệnh viện Chợ Rẫy (TP.HCM). Trước đó, ngay khi bệnh nhân nhập viện với các triệu chứng sốt và suy nhược, các bác sĩ Bệnh viện Chợ Rẫy và các nhà nghiên cứu Viện Pasteur TP.HCM đã kịp thời theo dõi, cách ly để điều trị.

Tại Bệnh viện Chợ Rẫy, 2 bệnh nhân được điều trị bằng một loại thuốc hạ sốt, phòng cách ly được mở rộng cửa tạo luồng không khí tự nhiên, nhiệt độ phòng cao, có ánh nắng mặt trời. Bệnh nhân được súc họng bằng dung dịch sát khuẩn nhằm giảm đời sống virus Corona,...

coro1

Bệnh nhân mắc bệnh được cách li tại Bệnh viện Chợ Rẫy.

Các bác sĩ ghi chép quá trình điều trị của 2 bệnh nhân và báo cáo tỉ mỉ này đã được đăng trên tạp chí y khoa The New England Journal of Medicine - tạp chí của Hội Y học Massachusetts được đánh giá là một trong những tạp chí có bình duyệt lâu đời và uy tín của ngành y. Bài báo do TS.BS Nguyễn Vũ Thượng - tác giả chính, PGS. TS Phan Trọng Lân (Viện Pasteur TP.HCM) - tác giả thứ nhất và cộng sự ở Viện Pasteur TP.HCM, Bệnh viện Chợ Rẫy TP.HCM,  được đăng tải vào ngày 28/1, chỉ ít ngày sau khi 2 bệnh nhân nhập viện.

Cùng với đó, tất cả đội ngũ y bác sĩ và các nhà khoa học ngay lập tức lên tiếng cảnh báo, đưa ra lời khuyên về cách phòng chống dịch cho người dân, đồng thời tham gia nghiên cứu virus corona chủng mới (nCoV) theo chỉ đạo của Bộ Y tế, Bộ Khoa học và Công nghệ.

Chỉ trong vòng chưa đầy nửa tháng, Việt Nam đã có nhiều thành tựu đáng kể trong công cuộc chiến đấu với dịch bệnh nguy hiểm này.

Nuôi cấy thành công nCoV

Ngày 7/2, đại diện Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương công bố đã nuôi cấy và phân lập thành công chủng virus corona mới trong phòng thí nghiệm. Kết quả nuôi cấy thành công này sẽ tạo điều kiện cho việc xét nghiệm nhanh các trường hợp nhiễm và nghi nhiễm nCoV. Nhờ đó mỗi ngày Việt Nam có khả năng xét nghiệm được hàng nghìn mẫu bệnh phẩm trong trường hợp cần thiết. Thành tựu y khoa nổi bật này giúp Việt Nam trở thành một trong số ít quốc gia thành công trong phân lập virus này.

Để nuôi cấy, nhóm nghiên cứu lựa chọn 2 trong số 9 mẫu bệnh phẩm dương tính với virus corona mới và nuôi cấy trên 2 mẫu tế bào được cung cấp bởi phòng thí nghiệm của trường ĐH Nagasaki (Nhật Bản).

coro2

nCoV được các nhà khoa học Việt phân lập thành công.

Sau khi gây nhiễm, tế bào gây nhiễm được theo dõi và quan sát hàng ngày bằng kính hiển vi và xác định sự có mặt của virus với phương pháp realtime RT-PRC. Sau 72 giờ nghiên cứu và phân lập, lúc 9h40 ngày 7/2, các nhà khoa học Việt Nam đã nhìn thấy hình hài virus corona trong phòng thí nghiệm.

PGS.TS Lê Quỳnh Mai, Phó Viện trưởng Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương, cho biết: “Thông thường khi virus thâm nhập vào tế bào, nó sẽ phá hủy tế bào nhưng theo thông tin từ một số quốc gia đã phân lập thành công thì nCoV không có biểu hiện phá hủy nên rất khó để quan sát được xem virus có sống và nhân lên trong môi trường phòng thí nghiệm hay không.

May mắn là trong 2 mẫu tế bào "nuôi" virus đã có một mẫu tế bào nhân lên. Dưới kính hiển vi, virus corona mới có kích thước khoảng 100 nanomet với hình dạng như chiếc vương miện, được mô tả trong y văn”.

Viện trưởng Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương, ông Đặng Đức Anh khẳng định: “Kết quả nuôi cấy thành công này sẽ giúp giải mã chính xác về nguồn gốc của virus corona mới, độc lực, cơ chế gây bệnh, khả năng miễn dịch, sức chịu đựng của virus trong các môi trường,... Đây cũng là dữ liệu tiên quyết để nghiên cứu các liệu pháp điều trị, phát triển các sinh phẩm chẩn đoán đặc hiệu và vắc xin ngừa bệnh”.

Chế tạo thành công bộ kit thử nCoV cho kết quả sau 70 phút

Hiện nay, phương pháp tiêu chuẩn được khuyến cáo bởi WHO để phát hiện chủng mới của virus nCoV-2019 là bộ Sinh phẩm RT-PCR và Realtime RT-PCR. Đây là quy trình chẩn đoán tiêu chuẩn kỹ thuật phân tử (RT-PCR) và cần ít nhất 4 giờ (240 phút) để có kết quả xét nghiệm. Cùng với đó, nhược điểm của các bộ sinh phẩm này là cần các thiết bị hết sức đắt tiền và giá sản xuất mỗi bộ là 1 triệu đồng.

Ngày 9/2 vừa qua, nhóm nghiên cứu của TS Lê Quang Hoà và TS Nguyễn Lê Thu Hà (Viện Công nghệ Sinh học và Công nghệ Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội) công bố chế tạo thành công sinh phẩm RT-LAMP phát hiện nhanh nCoV. Bộ kit sử dụng kỹ thuật RT-LAMP (khuếch đại đẳng nhiệt axit nucleic) chuyên dùng để phát hiện RNA của các loại virus gây bệnh. Đặc biệt thời gian phân tích ngắn (70 phút bao gồm cả giai đoạn tách chiết RNA).

coro3

Bộ sinh phẩm RT-LAMP.

“Ưu điểm thấy rõ là thời gian phản ứng chỉ từ 15 đến 30 phút - rất nhanh so với quy trình tiêu chuẩn hiện nay (tối thiểu là 2 tiếng) - là có thể thu nhận được kết quả. Nhận biết âm tính hay dương tính thông qua phản ứng đổi màu của dung dịch. Nếu dung dịch đổi từ màu hồng sang vàng thì kết luận dương tính, còn không đổi màu là âm tính”, TS Hòa nêu lên ưu điểm của sinh phẩm này.

So với các kỹ thuật sinh học phân tử khác, RT-LAMP có thiết bị đơn giản, khả năng ứng dụng tại hiện trường, độ nhạy và độ đặc hiệu cao (tương đương với real-time RT-PCR). Giá thành sản xuất mỗi sinh phẩm chỉ 350.000 đồng.

Do vậy, theo nhóm nghiên cứu, bộ sinh phẩm này hoàn toàn có thể ứng dụng được tại các bệnh viện tuyến huyện hoặc bệnh viện dã chiến để phòng khi dịch bùng phát, có thể phân tích ngay tại các cơ sở y tế này mà không phải chuyển mẫu về rồi chờ kết quả từ bệnh viện tuyến trung ương.

Tuy nhiên, để đưa được một sinh phẩm ra ngoài thị trường, đảm bảo độ chính xác thì cần phải thử nghiệm trên những mẫu bệnh phẩm thực. Bởi vậy, nhóm nghiên cứu hy vọng có sự hỗ trợ từ phía Bộ Y tế, Bộ Khoa học và Công nghệ để có thể tiếp cận, hợp tác được với một số bệnh viện, cơ quan chuyên trách để tiến hành thử nghiệm, kiểm định bộ sinh phẩm trong thời gian sớm nhất.

Bắt đầu thử nghiệm thuốc điều trị nCoV

Trên cơ sở đề xuất của Bộ Y tế, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Chu Ngọc Anh vừa phê duyệt đề tài độc lập cấp nhà nước “Đánh giá hiệu quả và tính an toàn của việc bổ sung lopinavir/ritonavir phối hợp trong điều trị người bệnh nhiễm virus corona mới”. 

Bệnh viện Nhiệt đới Trung ương chủ trì, phối hợp với Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP.HCM, Viện Pasteur TP.HCM, Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương, Trung tâm cảnh giác dược và một số đơn vị khác được trực tiếp chỉ định thực hiện.

Các nhà khoa học trong nhóm nghiên cứu sẽ thử nghiệm trong 4 tuần hoặc trên 10 người bệnh. Từ đó sẽ báo cáo đánh giá hiệu quả đáp ứng lâm sàng, cận lâm sàng, virus học, tính an toàn của việc sử dụng bổ sung lopinavir/ritonavir phối hợp trong điều trị người bệnh nhiễm nCoV được điều trị theo phác đồ nền của Bộ Y tế.

coro4

Nhóm nghiên cứu của TS. Lê Quang Hòa nghiên cứu thành công bộ kit xét nghiệm nCoV trong 70 phút. Ảnh: Vietnamnet

Trong vòng 12 tháng, mục tiêu của nghiên cứu là làm rõ hiệu quả và tính an toàn của việc sử dụng bổ sung lopinavir/ritonavir phối hợp trong điều trị người bệnh nhiễm virus corona chủng mới dựa trên phác đồ điều trị của Bộ Y tế. Đồng thời, đề xuất phác đồ sử dụng bổ sung lopinavir/ritonavir phối hợp trong điều trị người bệnh nhiễm virus corona.

Trước đó, Bộ Khoa học và Công nghệ đã trực tiếp giao 3 nhiệm vụ tới các đơn vị để nghiên cứu, sản xuất bộ sinh phẩm phát hiện nhanh, sàng lọc nCoV-2019, phục vụ công tác phòng, chống dịch. 

Một là nhiệm vụ nghiên cứu chế tạo bộ sinh phẩm kỹ thuật sinh học phân tử (RT-PCR và Realtime RT-PCR) phát hiện chủng nCoV do Học viện Quân y chủ trì phối hợp cùng Công ty Cổ phần Công nghệ Việt Á chịu trách nhiệm.

Hai là nghiên cứu chế tạo hệ thống phát hiện nhanh để sàng lọc chủng nCoV-2019 được thực hiện bởi Công ty TNHH MTV Sinh hóa Phù Sa (Biochem) chủ trì, phối hợp cùng Trung tâm ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ (Sở Khoa học và Công nghệ Cần Thơ) và Viện Pasteur TPHCM.

Ba là nghiên cứu đặc điểm dịch tễ học, lâm sàng, virus học bệnh viêm đường hô hấp cấp do nCoV tại Việt Nam do Viện Pasteur TPHCM chủ trì. Nghiên cứu tập trung tìm giải pháp dự phòng, phác đồ điều trị bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng nCoV-2019 tại Việt Nam.

Với sự vào cuộc nhanh chóng, kịp thời và quyết liệt của các nhà khoa học, tin tưởng rằng Việt Nam sẽ sớm khống chế thành công dịch bệnh nguy hiểm này.

 
Nếu mọi chuyện tiến triển tốt, trong vòng 1 tháng nữa, Việt Nam sẽ có 3 loại bộ Kit test nhanh để chủ động chẩn đoán, phân loại dịch nCoV, góp phần quan trọng trong công tác phòng, chống dịch bệnh.
 
coronopl
Hình ảnh virus Corona được phân lập, nuôi cấy thành công tại Viện Vệ sinh dịch tế Trung ương

Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (KH-CN) Chu Ngọc Anh vừa ký quyết định phê duyệt danh mục 3 nhiệm vụ KH-CN cấp quốc gia đột xuất phòng, chống dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona (nCoV), giao trực tiếp cho 3 tổ chức chủ trì, khẩn trương triển khai thực hiện.
Trong vòng 1 tháng nữa có thể có 3 loại bộ Kit test nhanh để chủ động chẩn đoán, phân loại dịch bệnh nCoV, góp phần quan trọng trong công tác phòng, chống dịch bệnh. Cụ thể, 3 đề tài nghiên cứu bao gồm: Nghiên cứu chế tạo bộ sinh phẩm RT-PCR và realtime RT-PCR phát hiện chủng mới của virus Corona 2019 giao cho Học viện Quân y chủ trì, phối hợp với Công ty cổ phần công nghệ Việt Á thực hiện; Nghiên cứu chế tạo hệ thống phát hiện nhanh để sàng lọc chủng mới của virus Corona 2019 giao cho Công ty TNHH một thành viên sinh hóa Phù Sa – Biochem chủ trì phối hợp với Viện Pasteur TPHCM và Trung tâm ứng dụng tiến bộ KH-CN thuộc Sở KH-CN Cần Thơ thực hiện; Nghiên cứu đặc điểm dịch tễ học, lâm sàng, virus bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona 2019 tại Việt Nam giao cho Viện Pasteur TPHCM chủ trì, phối hợp với các đơn vị có liên quan tổ chức thực hiện.
Do đã chủ động nghiên cứu ngay từ khi xuất hiện dịch nên các đơn vị được giao chủ trì và phối hợp cam kết trong thời gian 1 tháng có thể sản xuất hàng loạt phục vụ công tác phòng, chống dịch. Riêng bộ sinh phẩm RT-PCR do Học viện Quân y và Công ty cổ phần công nghệ Việt Á thực hiện có thể có sản phẩm sau 2 tuần nếu được tạo điều kiện thông quan nhanh hóa chất, nguyên liệu nhập khẩu và được Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, Viện Pasteur TPHCM cung cấp chứng dương nCoV-2019.
Đồng thời, các đơn vị sản xuất cũng đề nghị Bộ Y tế cho phép đưa vào sử dụng các bộ sinh phẩm này theo quy trình rút gọn để phục vụ công tác phòng, chống đại dịch. Bên cạnh đó, Bộ KH-CN sẽ tiếp tục xem xét, phê duyệt một số nhiệm vụ khoa học và công nghệ độc lập cấp quốc gia để góp phần công tác phòng, chống dịch bệnh trên (nếu có) theo hướng: nghiên cứu sản xuất vaccine, nghiên cứu tác dụng của một số thuốc trong điều trị, sản xuất khẩu trang, quần áo bảo hộ phục vụ công tác phòng chống dịch, xe cứu thương áp suất âm,…
Trước đó, ngày 30-1, Bộ KH-CN đã tổ chức buổi họp với các chuyên gia, nhà khoa học về lĩnh vực truyền nhiễm, dịch tễ, sinh học phân tử, sản xuất kít chẩn đoán, sản xuất vaccine,… bàn về sự tham gia của ngành KH-CN trong công tác phòng, chống dịch nCoV.
Ngày 31-1, Bộ trưởng Bộ KH-CN ký Quyết định thành lập Hội đồng tư vấn xác định nhiệm vụ KH-CN độc lập cấp quốc gia phòng, chống dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona.
Ngày 2-2, Hội đồng tư vấn đã họp xác định nhiệm vụ KH-CN xây dựng 3 nhiệm vụ đột xuất phòng, chống dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona cần thực hiện ngay.
Ngày 3-2, Bộ trưởng Bộ KH-CN ký Quyết định thành lập Ban chỉ đạo và Tổ công tác phòng, chống dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona gây ra của Bộ KH-CN.
 

Trước thực trạng dịch viêm đường hô hấp do chủng mới của virus Corona, cuộc chiến đấu chống lại dịch bệnh này đang được lan tỏa rộng rãi trong cộng đồng khoa học. Cục Thông tin KH&CN quốc gia đã thu thập những công bố khoa học quốc tế mới nhất được xuất bản về chủng mới của virus corona và cung cấp truy cập miễn phí phục vụ các bác sĩ, nhân viên y tế và các nhà nghiên cứu của Việt Nam.
 
Bộ sưu tập tài liệu về virus corona tập hợp các bài nghiên cứu mới nhất, chủ yếu được xuất bản trong tháng 1 và tháng 2 năm 2020, bao gồm các nghiên cứu lý thuyết về dịch bệnh này, trao đổi kinh nghiệm trong phòng chống, điều trị và bài học kinh nghiệm rút ra trong quá trình nghiên cứu, điều trị bệnh viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus corona gây ra. Đây là những bài nghiên cứu được xuất bản chính thống trên các tạp chí quốc tế hàng đầu thế giới. Các công trình nghiên cứu mới được cập nhật hàng ngày và cung cấp tới cộng đồng nghiên cứu khoa học vì mục tiêu chung.

Bên cạnh đó, Cục Thông tin KH&CN quốc gia cũng mua quyền truy cập toàn văn tới toàn bộ gói tạp chí điện tử về lĩnh vực Y học của nhà xuất bản ScienceDirect và toàn văn sách điện tử lĩnh vực Y dược của nhà xuất bản SpringerNature, nhằm hỗ trợ cộng đồng y khoa trong việc nghiên cứu, điều trị và phòng chống dịch viêm đường hô hấp cấp do chủng mới của virus Corona.

Kính mời các nhà khoa học, bác sĩ, nhân viên y tế liên hệ với chúng tôi để sử dụng tài liệu theo hotline: (024). 39349928 hoặc Email: bandoc@vista.gov.vn.  

Cục Thông tin Khoa học và Công nghệ Quốc gia

Chiều 13-1, Tại TPHCM, Bí thư Thành ủy TPHCM Nguyễn Thiện Nhân cùng lãnh đạo các sở ngành thành phố đã gặp gỡ và tiếp nhận ý kiến của góp ý của 11 kiều bào cho sự phát triển TPHCM.

kbao
  
 Phát biểu tại buổi gặp gỡ, Bí thư Thành ủy TPHCM Nguyễn Thiện Nhân ghi nhận và đánh giá cao những ý kiến góp ý của các kiều bào. Đồng thời yêu cầu các sở, ngành, đơn vị liên quan của TPHCM cùng phối hợp để các ý kiến được triển khai thực hiện.

QUANG KHOA - THỤY QUYÊN - THU HƯƠNG (SGGP)

Trong năm 2020, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ thúc đẩy sáng tạo trong cộng đồng cũng như khuyến khích doanh nghiệp đầu tư cho khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

 
 
Tại Hội nghị tổng kết công tác ngành Khoa học và Công nghệ (KH&CN) năm 2019 và triển khai công tác năm 2020 diễn ra vào sáng 3/1/2020, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam cho biết trong năm mới Bộ KH&CN sẽ thúc đẩy sáng tạo trong cộng đồng cũng như khuyến khích doanh nghiệp đầu tư cho khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.
tkbo5

Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam phát biểu tại Hội nghị.

Dấu ấn KH&CN trong nhiều lĩnh vực

Phát biểu khai mạc, Bộ trưởng KH&CN Chu Ngọc Anh cho biết, trong năm 2019, được sự quan tâm, chỉ đạo sâu sát của Đảng, Quốc hội và Chính phủ, sự phối hợp chặt chẽ của các bộ, ngành, cơ quan trung ương và địa phương, sự đồng hành của doanh nghiệp và người dân (đặc biệt là sự đóng góp của cả lực lượng công nhân và nông dân), chính sách đã từng bước tháo gỡ khó khăn vướng mắc, tạo hành lang ngày càng thông thoáng hơn cho hoạt động KH,CN và Đổi mới sáng tạo (ĐMST).

Khoa học và công nghệ đồng hành với các mục tiêu phát triển của các ngành, lĩnh vực, giúp nâng cao năng lực và sức cạnh tranh của doanh nghiệp và cả nên kinh tế. Thực tế các kết quả ứng dụng KH&CN thể hiện trong tất cả các ngành, lĩnh vực kinh tế, quốc phòng, nông nghiệp,...

Báo cáo tại Hội nghị, Thứ trưởng Bộ KH&CN Trần Văn Tùng cho biết, Bộ KH&CN thực hiện nhiệm vụ đầu mối đôn đốc các bộ, ngành triển khai có hiệu quả Chỉ thị số 16/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về nâng cao năng lực tiếp cận cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ 4; chủ trì triển khai Đề án phát triển Hệ tri thức Việt số hóa, hiện, các dự án khác thuộc Đề án Hệ tri thức Việt số hóa về nông nghiệp, lưu trữ, nhận dạng tiếng nói,... đang được triển khai theo đúng tiến độ.

Bộ KH&CN cũng được giao nhiệm vụ đầu mối theo dõi Bộ chỉ số đổi mới sáng tạo (GII) của Tổ chức Sở hữu trí tuệ thế giới (WIPO) và Nhóm chỉ số công nghệ và đổi mới sáng tạo theo đánh giá mức độ sẵn sàng cho sản xuất tương lai của Diễn đàn Kinh thế thế giới (WEF). Thứ trưởng Trần Văn Tùng cho biết, với các nỗ lực của cả hệ thống, chỉ số đổi mới sáng tạo năm 2019 của Việt Nam tiếp tục tăng 3 bậc so với năm 2018, đứng ở vị trí 42/129 quốc gia/nền kinh tế và đứng thứ nhất trong nhóm 26 quốc gia thu nhập trung bình thấp, đứng thứ 3 trong ASEAN, sau Singapore và Malaysia.

tkbo4

Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam đại diện Lãnh đạo Đảng, Nhà nước đã trao Huân chương Lao động hạng nhất cho Đồng chí Trần Quốc Khánh, nguyên Thứ trưởng Bộ KH&CN và Huân chương Lao động hạng ba cho Đồng chí Phạm Công Tạc, Thứ trưởng KH&CN.

Đáng chú ý, năm 2019 là năm Bộ KH&N thực hiện nhiều giải pháp thúc đẩy sự phát triển của hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo quốc gia, tiếp cận với hệ sinh thái khởi nghiệp quốc tế. Năm 2019, ngoài Techfest quốc gia, lần đầu tiên Bộ KH&CN tổ chức các kỳ Techfest quốc tế tại Hoa Kỳ, Hàn Quốc và Singapore để quảng bá các startup và hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo của Việt Nam với thế giới.

Đặc biệt, Bộ KH&CN đã triển khai, áp dụng và quản lý hệ thống truy xuất nguồn gốc để công khai, minh bạch các thông tin truy xuất nguồn gốc của sản phẩm, hàng hóa trên thị trường phục vụ hội nhập quốc tế và nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước, bảo đảm chất lượng, sự an toàn của sản phẩm, hàng hóa; quy hoạch phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử trong các ngành, lĩnh vực.

Thời gian qua, Bộ KH&CN đã chủ động phối hợp với các Bộ, ngành triển khai nhiệm vụ trọng tâm, phục vụ mục tiêu phát triển của các ngành, lĩnh vực và phát triển kinh tế xã hội của địa phương và có sự đóng góp ngày càng cụ thể.

Có thể kể đến trong lĩnh vực nông nghiệp, KH&CN đã góp phần vào thành công của Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng Nông thôn mới; tích cực tham gia hỗ trợ theo chuỗi giá trị cho các sản phẩm quốc gia, chủ lực, sản phẩm trọng điểm của địa phương (OCOP). Chuyển đổi cơ cấu cây trồng, áp dụng các quy trình sản xuất tiên tiến.

Chăn nuôi đã có sự chuyển biến rõ nét về tổ chức sản xuất, tập trung theo chuỗi khép kín, ứng dụng khoa học kỹ thuật tiên tiến, công nghệ cao; nhiều mô hình chăn nuôi hữu cơ được nhân rộng. Trước diễn biến nhanh chóng của bệnh dịch tả lợn châu Phi, Bộ Khoa học và Công nghệ đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn nghiên cứu, tìm giải pháp để kiềm chế, ngăn chặn bệnh dịch.

tkbo3

Bộ trưởng Bộ KH&CN Chu Ngọc Anh phát biểu tại Hội nghị.

Trong lĩnh vực sản xuất công nghiệp, hạ tầng, bước đầu đã hướng dẫn các dự án thí điểm áp dụng mô hình thông tin công trình (BIM) và chuyển đổi số trong hoạt động xây dựng và quản lý vận hành công trình xây dựng.

Những thành tựu KH&CN trong lĩnh vực y tế cũng rất đáng ghi nhận, lần đầu tiên thực hiện thành công tách một lá gan từ người cho chết não ghép cho hai bệnh nhân, đánh dấu một bước đột phá về kỹ thuật ghép tạng của Việt Nam. Đồng thời, nghiên cứu, sản xuất thành công vaccine cúm mùa tam giá dạng mảnh bất hoạt (IVACFLU-S), vaccin cúm đầu tiên do Việt Nam tự sản xuất, có khả năng ngăn ngừa ba chủng virus cúm thông thường gồm A/H1N1/09; A/H3N2 và cúm B.

Trong lĩnh vực xây dựng, Việt Nam có thể thiết kế và làm chủ các công nghệ hiện đại trong thi công các công trình lớn. Các loại vật liệu mới cũng được nghiên cứu thành công như bê tông dùng cát biển và nước biển, có thể tận dụng vật liệu tại chỗ (nước biển, cát, san hô,...). Theo Bộ trưởng Trần Hồng Hà, với ngành xây dựng chỉ có thể phát triển ngang tầm thế giới và khu vực nếu phát triển, nâng cao trình độ, năng lực khoa học và công nghệ: "Nếu không có khoa học và công nghệ sẽ không có thành tựu mới".

Trong lĩnh vực Quốc phòng, nhờ việc nghiên cứu và ứng dụng công nghệ, Việt Nam đã chế tạo được nhiều trang thiết bị phục vụ bảo vệ chủ quyền đất nước. Trong số này có rada, tên lửa,... Nhiều sản phẩm ban đầu chế tạo đã được đưa vào thử nghiệm trong các đơn vị trong toàn quân. Thông qua các kết quả nghiên cứu đã tạo ra một số sản phẩm bước đầu được đưa vào trang bị phục vụ cho quân đội. Các đơn vị đã cải tiến hiện đại hóa nâng cao tính năng của vũ khí, trang bị kỹ thuật: tăng uy lực, khả năng cơ động, khả năng đánh đêm, giảm phụ thuộc nhập khẩu về vũ khí, trang bị kỹ thuật, vật tư phục vụ cho sản xuất, chế tạo.

Đổi mới hoạt động quản lý KH&CN, giải phóng tối đa tiềm năng sáng tạo

Thứ trưởng Trần Văn Tùng cho biết, để tiếp tục hiện thực hóa các mục tiêu trong năm 2019, ngành KH&CN đã xác định những nhiệm vụ cụ thể, trọng tâm để triển khai thực hiện.

Thứ trưởng Trần Văn Tùng nhấn mạnh, đổi mới hệ thống sáng tạo quốc gia sẽ chú trọng theo hướng lấy doanh nghiệp làm trung tâm và trường đại học là chủ thể nghiên cứu mạnh. Đồng thời, thúc đẩy hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo quốc gia để phát triển mạnh lực lượng doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo có tiềm năng tăng trưởng nhanh; thúc đẩy gắn kết, hợp tác giữa các trường đại học, viện nghiên cứu với khu vực công nghiệp và doanh nghiệp để đẩy mạnh thương mại hóa kết quả nghiên cứu trong thực tiễn sản xuất, kinh doanh.

tkbo2

Thứ trưởng Bộ KH&CN Trần Văn Tùng báo cáo tại Hội nghị.

Đồng thời, tiếp tục đổi mới hoạt động quản lý KH&CN theo hướng dỡ bỏ các rào cản, giải phóng tối đa tiềm năng sáng tạo. Phát triển đội ngũ cán bộ khoa học mạnh, kết hợp đồng thời biện pháp động viên, khuyến khích và đặt yêu cầu trở lại đối với nhà khoa học.

Cùng với đó, Bộ KH&CN cũng triển khai hiệu quả Chiến lược Sở hữu trí tuệ đến năm 2030; Đề án triển khai, áp dụng và quản lý hệ thống truy xuất nguồn gốc; Đề án Tăng cường, đổi mới hoạt động đo lường hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh và hội nhập quốc tế giai đoạn đến năm 2025, định hướng đến năm 2030.

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm của ngành KH&CN trong năm 2020 là cải thiện môi trường kinh doanh để kích cầu công nghệ và nhu cầu SĐMST từ khu vực doanh nghiệp. Đặc biệt là tăng cường năng lực hấp thụ công nghệ của doanh nghiệp thông qua việc tiếp tục khuyến khích doanh nghiệp đầu tư lập quỹ phát triển KH&CN, thành lập viện nghiên cứu, doanh nghiệp KH&CN, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo; tăng cường hợp tác công tư trong triển khai các dự án công nghệ quy mô lớn và hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo,…

tkbo1

Toàn cảnh Hội nghị.

Phó Thủ tướng cũng đề nghị Bộ KH&CN cần có công cụ để thúc đẩy sáng tạo trong toàn cộng đồng, cũng như khuyến khích doanh nghiệp đầu tư cho KH&CN. "Cần tôn vinh những sáng tạo, sáng kiến trong cộng đồng để các nhà sáng chế, những người làm khoa học đóng góp nhiều hơn", Phó Thủ tướng nói.

Phát biểu đáp từ, thay mặt cho tập thể Lãnh đạo, cán bộ, công chức, viên chức và người lao động của Bộ KH&CN, Bộ trưởng Chu Ngọc Anh cho biết, Bộ KH&CN sẽ triển khai đầy đủ, nghiêm túc các chỉ đạo của của Phó Thủ tướng bằng những hành động cụ thể trong năm 2020 và các năm tiếp theo.

Bên cạnh đó, Bộ trưởng cũng đề nghị các đồng chí lãnh đạo các Sở KH&CN các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tham dự Hội nghị chủ động tham mưu Lãnh đạo Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương khẩn trương triển khai các nhiệm vụ KH&CN được giao trong các Nghị quyết 01, 02 của Chính phủ, phục vụ các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của từng địa phương.

Trong khuôn khổ Hội nghị, Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam đại diện Lãnh đạo Đảng, Nhà nước đã trao Huân chương Lao động hạng nhất cho Đồng chí Trần Quốc Khánh, nguyên Thứ trưởng Bộ KH&CN và Huân chương Lao động hạng ba cho Đồng chí Phạm Công Tạc, Thứ trưởng KH&CN.

 

Trong số 12 gương mặt được vinh danh năm nay có tới 3 nhà khoa học trẻ với nhiều thành tích đáng nể. 

Sáng 2/1, Thành đoàn TP.HCM đã tổ chức Lễ tuyên dương Công dân trẻ tiêu biểu TP.HCM 2019. 12 gương mặt công dân trẻ được tuyên dương năm nay là những đại diện tiêu biểu cho người trẻ trên nhiều lĩnh vực: nghiên cứu khoa học, y tế, đấu tranh phòng chống tội phạm, khởi nghiệp, sản xuất trực tiếp, nghệ thuật, thể thao, cải cách hành chính…

cdtb4

12 công dân trẻ tiêu biểu TP.HCM 2019. Ảnh: Thanhuytphcm

Trong số đó phải kể đến 3 nhà khoa học trẻ tuổi đã có những đóng góp và thành tựu lớn trong nhiều năm qua.

Vừa là công dân tiêu biểu, vừa nhận giải Quả cầu Vàng

PGS.TS Đào Nguyên Khôi (sinh năm 1985) hiện đang là Phó trưởng Khoa Môi trường, Đại học Khoa học Tự nhiên TP.HCM. Nguyên Khôi đã chủ nhiệm 6 đề tài nghiên cứu khoa học, có đóng góp tích cực trong công tác quản lý môi trường và biến đổi khí hậu.

Ngoài ra, anh đã công bố hơn 60 bài báo khoa học trên các tạp chí và tuyển tập hội nghị trong và ngoài nước (trong đó có 17 bài báo trong danh mục ISI và 06 bài báo trong danh mục SCOPUS).

cdtb3

PGS.TS Đào Nguyên Khôi (giữa) tại lễ trao giải Công dân trẻ tiêu biểu

PGS.TS Khôi là một trong những phó giáo sư có tuổi đời trẻ nhất của đợt xét học hàm giáo sư, phó giáo sư năm nay. Anh là một trong 10 tài năng khoa học trẻ Việt Nam được nhận Giải thưởng khoa học công nghệ thanh niên Quả cầu vàng năm 2019, do Trung ương Đoàn cùng Bộ Khoa học và Công nghệ trao tặng.

Một số đề tài nghiên cứu nổi bật trong năm qua của PGS.TS Nguyên Khôi là Xây dựng bản đồ nhạy cảm môi trường đường bờ, ứng phó sự cố tràn dầu trên địa bàn thành phố, Đánh giá tác động của biến đổi khí hậu và thay đổi sử dụng đất lên tài nguyên nước và hạn hán ở lưu vực sông Bé, Đánh giá tác động của BĐKH và hoạt động nhân sinh (thay đổi sử dụng đất và phát triển thủy điện) đến tài nguyên nước ở khu vực Tây Nguyên…

Chàng trai trẻ mê trí tuệ nhân tạo

Một trong những người trẻ nhất được vinh danh năm nay là sinh viên Hoàng Trung Hiếu (sinh năm 1997) hiện đang học tập và nghiên cứu tại Đại học Khoa học Tự nhiên TP.HCM. Với niềm say mê nghiên cứu trong lĩnh vực Trí tuệ nhân tạo (AI), Hoàng Trung Hiếu đã tham gia thực hiện 8 bài báo khoa học (trong đó có 4 bài là tác giả chính) được đăng tại các Hội nghị Khoa học Máy tính quốc tế. Bên cạnh đó, Trung Hiếu được đánh giá là một trong những sinh viên Việt Nam có kết quả xuất sắc nhất trong các kỳ thi khoa học quốc tế về công nghệ AI cùng với các Nghiên cứu sinh, các tiến sĩ của các Trường/Viện/Phòng thí nghiệm nổi tiếng khác trên thế giới.

cdtb2

Hoàng Trung Hiếu

Năm 2019, 3 công trình khoa học tiêu biểu nhất của Trung Hiếu đã được công bố trong các hội nghị hàng đầu thế giới. Đầu tiên là đề xuất phương pháp mới trong phân loại ảnh nội soi đường ruột, hệ thống giúp sàng lọc và phát hiện các bệnh thường gặp, các điểm giải phẫu trong ảnh nội soi và hỗ trợ đưa ra đề xuất các hình ảnh có nguy cơ cao cho bác sĩ trong chẩn đoán hình ảnh. Hệ thống này giúp bác sĩ làm việc hiệu quả hơn, tăng số lượng bệnh nhân được điều trị.

Công trình thứ 2 do Hiếu nghiên cứu là đề xuất phương pháp mới trong việc xử lý hình ảnh camera giao thông phục vụ thành phố thông minh, cụ thể ở bài toán tái định danh phương tiện giao thông và phát hiện sự kiện bất thường trong video giám sát giao thông. Hệ thống giúp theo vết các phương tiện giao thông dựa vào hình dáng và các đặc điểm nhận dạng; đồng thời phát hiện các sự cố bất thường xảy ra trên đường phố một cách tự động.

Cũng nhằm hỗ trợ trong lĩnh vực giao thông đường bộ, công trình nghiên cứu thứ 3 của Hiếu đề xuất phương pháp mới trong việc Phân đoạn đối tượng trong video (Video Instance Segmentation) cho phép tách tự động các đối tượng (xe, phương tiện giao thông, người, đồ vật…) từ video. Kết quả của phương pháp này cho phép tổng hợp để tạo ra các video mới, vừa có tiềm năng trong điện ảnh, giải trí, nhưng đặc biệt có ý nghĩa trong việc xây dựng các hệ thống camera thông minh phục vụ giám sát giao thông tự động, hệ thống bảo vệ với các camera an ninh, giúp phát hiện những hành vi hay sự kiện bất thường…

Bác sĩ 8X với 15 công trình nghiên cứu về ung thư

Gương mặt thứ 3 được vinh danh ở lĩnh vực nghiên cứu khoa học là bác sĩ Phạm Quang Thông (sinh năm 1986) hiện đang công tác tại Khoa Giải phẫu bệnh, Bệnh viện Chợ Rẫy. Năm 2019 vừa qua, anh đã trực tiếp và cộng tác thực hiện hơn 15 công trình nghiên cứu, bài báo khoa học đóng góp nhiều thông tin khoa học cho quá trình chẩn đoán ung thư. Anh cũng là một trong số ít những bác sỹ 2 lần liên tiếp nhận giải thưởng Phạm Ngọc Thạch.

cdtb1

BS Phạm Quang Thông

Quang Thông tham gia cộng tác nghiên cứu những đột biến EGFR và mối liên quan đến đặc điểm lâm sàng của ung thư phổi không tế bào nhỏ ở người Việt Nam. Nghiên cứu được thực hiện trên các mẫu mô và dịch cơ thể bằng phương phải giải trình tự gene và hóa mô miễn dịch ở 1548 bệnh nhân.

Nghiên cứu này sẽ hỗ trợ các bác sĩ đánh giá chi tiết hơn về gene EGFR, một gene quan trọng cơ chế phát triển ung thư phổi. Qua đó giúp các bác sĩ có thêm nhiều căn cứ để điều trị bằng các thuốc nhắm trúng đích đối với những trường hợp đột biến gene này, bệnh nhân sẽ có thời gian sống còn tốt hơn.

12 cá nhân điển hình tiêu biểu của TP.HCM năm 2019 được lựa chọn dựa trên 72 hồ sơ trên các lĩnh vực học tập, nghiên cứu, lao động, rèn luyện và cống hiến. Đây là năm thứ 13 TP.HCM triển khai bình chọn, vinh danh Công dân trẻ tiêu biểu nhằm nhân rộng điển hình sống lý tưởng, truyền cảm hứng cho người dân thành phố. Đến nay, thành phố đã có 87 gương mặt được tôn vinh.

Tại lễ tuyên dương, Bí thư Thành ủy TP.HCM Nguyễn Thiện Nhân đã biểu dương các bạn trẻ được tuyên dương danh hiệu Công dân trẻ tiêu biểu TP.HCM năm 2019 và cho rằng đây là những thanh niên xứng đáng là những người chủ tương lai của đất nước. Đồng thời, nhấn mạnh các công dân trẻ tiêu biểu cần gắn bó với nhau thành mạng lưới để phát triển, tương hỗ cho nhau cùng lan tỏa và phát triển các hoạt động thiết thực. Ngoài ra, cần đóng góp, góp ý, đề xuất nhiều hơn nữa về các chủ trương chính sách cho sự phát triển chung của thành phố.

Danh sách 12 công dân trẻ tiêu biểu TP.HCM 2019:

1. PGS.TS Đào Nguyên Khôi, Phó trưởng Khoa Môi trường, trường Đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia TP.HCM)

 2. Hoàng Trung Hiếu, sinh viên trường Đại học Khoa học tự nhiên (Đại học Quốc gia TP.HCM)

3. Bác sĩ Phạm Quang Thông, Khoa Giải phẫu bệnh, Bệnh viện Chợ Rẫy

4. Nguyễn Thị Thu Diễm, Ủy viên Ban chấp hành Quận Đoàn 9, Bí thư Đoàn phường Long Phước

5. Ngô Quốc Anh, Bí thư Đoàn khối cơ quan UBND quận Bình Thạnh, cán bộ phòng Kinh tế quận

6. Phạm Tường Vân Khánh, Liên đội Phó trường THCS An Lạc, quận Bình Tân

7. Thượng úy Trần Lê Bảo, cán bộ Phòng PC04, Công an TPHCM

8. Lê Đức Anh, Phó Bí thư Đoàn Công ty Cổ phần thực phẩm Cholimex, Phó Giám đốc Xưởng chế biến thực phẩm công ty

9. Nguyễn Ngọc Hương, Giám đốc điều hành Công ty TNHH Xuất nhập khẩu Thiên Nhiên Việt

10. Huỳnh Như, Vận động viên đội tuyển bóng đá nữ quốc gia - Trung tâm Thể dục Thể thao quận 1

11 và 12. Nghệ sĩ Nguyễn Thị Hoa và Tchiu Hiển Phước, diễn viên xiếc Nhà hát nghệ thuật Phương Nam

 

Phóng thành công vệ tinh MicroDragon, ST25 giành giải gạo ngon nhất thế giới, sản xuất vắcxin phòng cúm... là những sự kiện khoa học và công nghệ nổi bật năm 2019. 

Chiều 26/12, tại Hà Nội, Câu lạc bộ Nhà báo Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã công bố kết quả cuộc bình chọn 10 sự kiện Khoa học và Công nghệ nổi bật năm 2019. Đây là năm thứ 14 sự kiện bình chọn nói trên được Câu lạc bộ Nhà báo Khoa học và Công nghệ Việt Nam tổ chức.

10 sự kiện nổi bật nhất trong năm 2019 thuộc các lĩnh vực cơ chế chính sách, khoa học xã hội, khoa học tự nhiên; nghiên cứu ứng dụng, tôn vinh nhà khoa học, hội nhập quốc tế, lĩnh vực khoa học và công nghệ của Việt Nam bao gồm:

1/ Ban hành nghị quyết số 52 về cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư

Ngày 27/09/2019, Tổng bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng ký ban hành nghị quyết số 52-NQ/TW "Về một số chủ trương, chính sách chủ động tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư" (nghị quyết số 52). 

10sk10

Tổng bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng ký ban hành nghị quyết số 52-NQ/TW về cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư.

Nghị quyết số 52 nhận định: cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư mở ra nhiều cơ hội, đồng thời cũng đặt ra nhiều thách thức đối với mỗi quốc gia, tổ chức và cá nhân; đã và đang tác động ngày càng mạnh mẽ đến tất cả các lĩnh vực của đời sống kinh tế, xã hội đất nước.

2/ Hội thảo khoa học quốc gia "Cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc của Tổ quốc - 40 năm nhìn lại"

Ngày 15/02/2019, tại Hà Nội, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam và Hội khoa học Lịch sử Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học quốc gia “Cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc của Tổ quốc - 40 năm nhìn lại”. 

10sk9

Hội thảo rút ra những bài học lịch sử cho cả thế hệ người Việt Nam hôm nay và mai sau, luôn phải tăng cường đoàn kết, xây dựng đất nước giàu mạnh đủ sức đối phó với mọi tình huống trong một thế giới tiềm ẩn nhiều nguy cơ, bất trắc ngày nay; luôn cảnh giác với mọi mưu toan nhằm phá hoại cuộc sống yên bình của nhân dân, cản trở sự phát triển của Tổ quốc Việt Nam.

3/ Thiết kế, chế tạo, phóng thành công vệ tinh MicroDragon

Ngày 18/01/2019, vệ tinh MicroDragon do Việt Nam thiết kế, chế tạo đã được phóng lên quỹ đạo tại Nhật Bản. Sự kiện này đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc tiến tới làm chủ công nghệ vệ tinh quan sát Trái đất, viễn thông của Việt Nam, phục vụ thương mại.

10sk8

Vệ tinh MicroDragon do Việt Nam thiết kế, chế tạo đã được phóng lên quỹ đạo tại Nhật Bản, đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc tiến tới làm chủ công nghệ vệ tinh quan sát trái đất, viễn thông của Việt Nam, phục vụ thương mại. Ảnh: Lê Xuân Huy.

Vệ tinh MicroDragon do các chuyên gia Việt Nam thực hiện việc nghiên cứu chức năng, thiết kế hệ thống; lựa chọn thiết bị, lắp đặt, lập trình… Nhiệm vụ của vệ tinh là chụp ảnh màu nước biển của vùng biển ven bờ của Việt Nam để đánh giá chất lượng, thành phần nước biển, phục vụ ngành đánh bắt thủy sản.

Việc làm chủ công nghệ thiết kế, chế tạo, vận hành vệ tinh sẽ giúp Việt Nam chủ động nguồn ảnh, không phụ thuộc vào nước ngoài, nhất là trong các tình huống cấp bách khi thiên tai, thảm họa xảy ra.

4/ Khai trương Trục liên thông văn bản quốc gia và Cổng dịch vụ công quốc gia

Khai trương ngày 12/03/2019, trục liên thông văn bản quốc gia - bước cơ bản cho quá trình chuyển đổi số của Chính phủ, là tiền đề hình thành một chính phủ không giấy tờ, nâng cao hiệu suất công việc và tiết kiệm chi phí cho xã hội.

10sk7

Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc cùng các vị lãnh đạo thực hiện nghi thức khai trương Trục liên thông văn bản quốc gia. Ảnh: Công Lý.

Cổng dịch vụ công quốc gia (dichvucong.gov.vn) khai trương ngày 09/12/2019 hỗ trợ người dân, doanh nghiệp thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến chính thức được khai trương. Cổng dịch vụ công quốc gia gồm sáu phần chính: cơ sở dữ liệu quốc gia về thủ tục hành chính; xác thực, đăng nhập một lần; thanh toán trực tuyến; hệ thống phản ánh, kiến nghị cho người dân, doanh nghiệp; tích hợp các dịch vụ công trực tuyến của các bộ, ngành, địa phương; hỗ trợ trực tuyến và tổng đài hỗ trợ. 

Hiện Cổng dịch vụ công quốc gia cung cấp 8 dịch vụ công trực tuyến tại 63 địa phương là: đổi giấy phép lái xe; thông báo hoạt động khuyến mại; cấp lại thẻ bảo hiểm y tế do mất, hỏng; dịch vụ cấp điện hạ áp (phục vụ người dân, hộ gia đình); dịch vụ cấp điện trung áp (phục vụ doanh nghiệp).

5/ ST25 - "gạo ngon nhất thế giới"

Hội nghị thương mại gạo thế giới lần thứ 11 tổ chức tại Philippines đã công nhận giống gạo ST25 là "gạo ngon nhất thế giới năm 2019". ST25 là giống gạo do nhóm các nhà khoa học tỉnh Sóc Trăng gồm Anh hùng lao động, kỹ sư Hồ Quang Cua, tiến sĩ Trần Tấn Phương, kỹ sư Nguyễn Thu Hương lai tạo, phát triển.

10sk6

Ông Hồ Quang Cua rất tự hào về gạo ST25. Ảnh: Zing.

Các giống lúa ST, mà mới nhất là ST25 có các đặc tính vượt trội về phòng bệnh, kháng mặn; mang nhiều ưu điểm của giống gạo thuần Việt, hạt dài, trắng, trong, khi nấu cho cơm dẻo, ráo có mùi dứa. So với các giống gạo quốc tế, ưu điểm của ST25 là giống cao sản, có thể trồng từ hai đến ba vụ trong một năm.

6/ Viettel thực hiện cuộc gọi 5G đầu tiên tại Việt Nam

Ngày 10/5/2019, Viettel thực hiện kết nối chính thức lần đầu tiên trên mạng di động 5G tại Việt Nam bằng thiết bị của Ericsson. Sự kiện này đánh dấu Việt Nam trở thành một trong những quốc gia thử nghiệm thành công sớm nhất mạng 5G trên thế giới. 

10sk5

Ấn nút thử nghiệm 5G đầu tiên ở Việt Nam. Ảnh: Minh Sơn/Vietnam+.

Công nghệ 5G do Viettel triển khai đồng hành với lộ trình chuẩn hóa của tổ chức 3GPP. Đây là lần đầu tiên Việt Nam có thể đi cùng với thế giới trong làm chủ và ứng dụng công nghệ mới nhất.

7/ Trung tâm giám định ADN hài cốt liệt sĩ chính thức hoạt động

Trung tâm giám định ADN tại Viện hàn lâm Khoa học và công nghệ Việt Nam đi vào hoạt động ngày 25/7/2019. Hiện tại Trung tâm đang hợp tác chặt chẽ với các tổ chức lớn tại Hoa Kỳ như dự án USAID hỗ trợ cung cấp và nâng cao năng lực kỹ thuật để sử dụng thông tin ADN nhằm phân tích và xác định danh tích hài cốt liệt sĩ Việt Nam. 

10sk4

Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam cùng ông Phan Xuân Dũng - Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học công nghệ và môi trường của Quốc hội và đại diện các bộ, ngành khai trương Trung tâm Giám định ADN. Ảnh: VGP

Từ tháng 8/2019 đến nay, trung tâm đã giám định được trên 200 mẫu/tháng, tỉ lệ giám định mẫu thành công tăng và phần nào đáp ứng yêu cầu của nhân dân và kỳ vọng của Chính phủ.

8/ Văcxin cúm mùa tam giá dạng mảnh bất hoạt (IVACFLU-S) chính thức được lưu hành từ tháng 1-2019

Đây là văcxin cúm đầu tiên do Việt Nam tự sản xuất, có khả năng ngăn ngừa ba chủng virút cúm thông thường gồm A/H1N1/09; A/H3N2 và cúm B. 

10sk3

Vắc xin IVACFLU-S do IVAC sản xuất. 

Vắcxin được bào chế dưới dạng dung dịch tiêm dùng cho người (ở độ tuổi từ 18 đến 60). Được biết, quy mô và công suất sản xuất vắc-xin IVACFLU-S của IVAC khoảng 1,5 triệu liều/năm.

9/ Giáo sư Phạm Hoàng Hiệp nhận Giải thưởng Ramanujan

Trung tâm quốc tế vật lý lý thuyết (ICTP) trao Giải thưởng Ramanujan năm 2019 cho GS.TS Phạm Hoàng Hiệp, Viện toán học - VAST, vào tháng 10/2019.

10sk2

GS Phạm Hoàng Hiệp. 

Giải thưởng ghi nhận những đóng góp nổi bật của GS.TS Phạm Hoàng Hiệp trong lĩnh vực giải tích phức, đặc biệt trong lý thuyết đa thế vị mà ở đó tác giả đã có một kết quả nghiên cứu quan trọng về kỳ dị của hàm đa điều hòa dưới, phương trình Monge-Ampère phức và ngưỡng chính tắc với những ứng dụng quan trọng trong hình học đại số và hình học Kähler phức. 

Giải thưởng cũng ghi nhận những đóng góp của GS.TS Phạm Hoàng Hiệp trong sự phát triển toán học ở Việt Nam.

10/ Lần đầu tiên Techfest Việt Nam được giới thiệu ra quốc tế

Song song với các hoạt động trong nước như các kỳ Techfest trước, năm nay lần đầu tiên Bộ Khoa học và công nghệ tổ chức các kỳ Techfest quốc tế tại Hoa Kỳ, Hàn Quốc và Singapore để quảng bá các startup và hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo của Việt Nam với thế giới.

10sk1

Lễ khai mạc Ngày hội khởi nghiệp Đổi mới sáng tạo quốc gia tại Techfest Vietnam 2019. Ảnh: VGP News.

Sự kiện với mục đích tăng cường kết nối giữa các thành phần của hệ sinh thái trong nước, kết nối chuyên gia, người Việt Nam thành công ở nước ngoài cùng chung tay xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo Việt Nam phát triển mạnh mẽ hơn nữa.

 

Bệnh viện số không tiếng loa, dùng robot phẫu thuật, ‘khai tử’ CPU truyền thống là những giải pháp y tế đoạt giải cao nhất giải thưởng y tế thông minh năm 2019.

Giải thưởng do UBND TP.HCM kết hợp Sở Y tế tổ chức. Từ 37 sản phẩm được chọn vào vòng 2, hội đồng chọn ra 20 sản phẩm đạt điểm cao nhất vào vòng 3 để xếp hạng giải thưởng.

4 giải nhất gồm ứng dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo trong phẫu thuật nội soi với robot Da Vinci của Bệnh viện Bình Dân, mô hình "bệnh viện số" của Bệnh viện Quận Thủ Đức, hệ thống phản ứng khẩn cấp giải quyết sự cố an ninh, trật tự trong bệnh viện "Code grey" từ Bệnh viện Nhân dân Gia Định, giải pháp thay thế CPU truyền thống bằng Raspberry Pi giúp tiết kiệm kinh phí và bảo vệ môi trường của Bệnh viện Nhi đồng 1.

yte9

Qua gần 3 năm triển khai robot phẫu thuật da Vinci, Bệnh viện Bình Dân đã phẫu thuật thành công cho 850 trường hợp về niệu khoa, ngoại tổng quát. Không chỉ tham gia hỗ trợ chuyển giao công nghệ phẫu thuật robot cho các bệnh viện trong nước, Bệnh viện Bình Dân còn được các bệnh viện trong khu vực đánh giá cao và mời sang hỗ trợ kỹ thuật.

yte8

Cho đến nay bệnh viện đã có 18 ê-kip phẫu thuật robot được đào tạo tại các trung tâm huấn luyện phẫu thuật robot tại Mỹ, Hàn Quốc, Singapore... và chính thức được công nhận. Ngoài ra, BV còn nhiều sáng tạo trong tiết kiệm chi phí các vật tư, thiết bị đi kèm khi triển khai phẫu thuật robot nhưng vẫn đảm bảo chất lượng cuộc mổ, điều này đã làm giảm chi phí phẫu thuật robot đi một nửa nếu so sánh với giá phẫu thuật robot của các nước tiên tiến.

yte6

Với số lượt khám trung bình hơn 6.500 lượt bệnh nhân mỗi ngày nhưng Bệnh viện quận Thủ Đức hoàn toàn không có tiếng loa gọi tên bệnh nhân. Toàn bộ quy trình khám bệnh ngoại trú đã được số hoá. Tại các phòng khám của bệnh viện đều có màn hình hiển thị số thứ tự chờ khám tự động đảm bảo tính công khai, minh bạch, thuận tiện để người bệnh theo dõi lượt khám. Người bệnh đi khám bệnh không cần mang theo hồ sơ, toa thuốc do các bác sĩ có thể dễ dàng theo dõi lịch sử khám, chữa bệnh có trên phần mềm ứng dụng.

yte5

Bệnh viện số giúp người dân chủ động lựa chọn nhiều hình thức đăng ký khám bệnh như: đăng ký tại quầy nhận bệnh được nhân viên quét trực tiếp mã QRcode trên thẻ bảo hiểm y tế, giúp hoàn tất thủ tục nhanh chóng thay vì nhập thông tin bằng tay vào phần mềm. Ngoài ra, người bệnh có thể biết chi tiết giá dịch vụ khám chữa bệnh, số tiền cần phải đóng hoặc chênh lệch bảo hiểm y tế...

yte4

“Code Grey” là hệ thống phản ứng khẩn cấp sự cố an ninh, trật tự tại Bệnh viện Nhân Dân Gia Định. Khi kích hoạt “Code grey”, thì ngay lập tức các lực lượng được phân công nhiệm vụ từ bảo vệ đến các nhân viên chuyên trách an ninh, trật tự trong bệnh viện, cho đến sự chi viện và hỗ trợ kịp thời của công an địa phương sẽ nhanh chóng có mặt tại hiện trường và ngăn chặn kịp thời các vụ gây rối an ninh, trật tự trong bệnh viện.

yte3

Hệ thống dựa trên nền tảng API service tích hợp tổng đài ảo tạo ra các file giọng nói với nhiều cách đọc khác nhau, gọi được nhiều số điện thoại cùng lúc. Chỉ mất 1-2 phút kể từ lúc tổng đài nhấn nút báo động Code grey là Ban giám đốc, trực lãnh đạo, nhóm trực an ninh sẽ nhận được cuộc gọi tự động được gửi đến điện thoại của từng cá nhân. Ngoài Code grey, hệ thống “Auto Call” của bệnh viện còn có “Code blue” dành cho hỗ trợ khẩn cấp ngưng tim, ngưng thở, “Code red” dành cho hỗ trợ khẩn cấp cháy nổ, và “Báo động đỏ” dành cho hỗ trợ khẩn cấp khi có bệnh nhân nguy kịch.

yte2

Từ giữa năm 2016, bệnh viện Nhi Đồng 1 đã thay thế các CPU truyền thống bằng các thiết bị Raspberry Pi nhỏ gọn có kích thước chỉ bằng 1/100 CPU. Đặc điểm chính của sản phẩm này là hoạt động theo cơ chế ảo hoá máy chủ bằng phần mềm mã nguồn mở có tên là “Proxmox” để kết nối từ bo mạch qua mạng nội bộ vào máy chủ của bệnh viện.

yt1

Với hệ thống máy tính để bàn hơn 600 máy, bệnh viện đã tiết kiệm được hơn 3 tỷ đồng chi phí đầu tư trang thiết bị. Ngoài ra, do thiết bị Raspberry Pi tiêu thụ điện năng ít hơn gần 40 lần so với CPU nên hàng năm bệnh viện đã tiết kiệm thêm hàng trăm triệu đồng tiền điện. Hiện nay, đã có nhiều bệnh viện trên địa bàn thành phố đã chuyển đổi các CPU truyền thống sang thiết bị Raspberry Pi và đều thu được các kết quả tốt tương tự như Bệnh viện Nhi Đồng 1.

Ngoài 4 giải nhất, Ban tổ chức còn trao 8 giải nhì, 8 giải ba tập trung vào các lĩnh vực như mạng lưới cấp cứu thông minh, đăng ký khám bệnh trực tuyến và các phương thức thanh toán không dùng tiền mặt, phần mềm để người bệnh cùng kiểm tra thông tin trước mổ, camera thông minh giám sát rửa tay, trí tuệ nhân tạo tiếp cận y học cá thể trong điều trị ung thư...

Các sản phẩm công nghệ phục vụ người bệnh từ "vườn ươm sáng tạo" của Bệnh viện Quân dân y Miền Đông vừa giành giải nhì vừa được trao giải triển vọng.

Theo PGS Tăng Chí Thượng, Phó giám đốc Sở Y tế TP.HCM, cho biết các sản phẩm được bình chọn dựa trên các tiêu chí như tính sáng tạo xuất phát từ yêu cầu của thực tiễn, nền tảng công nghệ cũng như giao diện sản phẩm, phạm vi triển khai, hiệu quả, khả năng nhân rộng.

 
Bản quyền © 2018 Sở Khoa học và Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh
Thiết kế và phát triển bởi HCMGIS
Tổng số truy cập: 629188